Mimořádná zpráva:
Načítám...

Přehled zpráv

  • Načítám...

Pamięć o J. Ondruszu w Stonawie wciąż żywa

Stonava |

Uroczystość wspomnieniową z okazji 30. rocznicy śmierci Józefa Ondrusza, autora Godek śląskich zorganizowało koło PZKO w Stonawie, zapraszając chóry Stonawa i Lira Darków, wójta Tomáša Wawrzyka, wicewójta i senatora Andrzeja Febra i innych gości. Na Godkach śląskich wychowało się kilka generacji zaolzianskich Polaków.

Aleksandra Opioł, PZKO Stonawa: „W okresie okupacji Józef Ondrusz się ukrywał i w tym czasie zaczął spisywać godki, te opowiadania, które zasłyszał w dzieciństwie.”

Ondrusz był autorem ukazujących się w Zwrocie tzw. Żywych tekstów z ilustracjami Rudolfa Żebroka

Aleksandra Opioł, PZKO Stonawa: „Tam jest dużo tekstów, opowiedzianych przez mieszkańców Stonawy. Są naprawdę takie ciekawe, inspirujące, możemy się czasami dowiedzieć, jak to w tej Stonawie było dawniej.”

Dwa ostatnie wydania legend Ondrusza - Godkie śląski i Cudowny chleb - to zasługa dwu pań ze Stonawy - Henryki Żabinskiej i Elżbiety Gałuszki.

Elżbieta Gałuszka, emerytowana dyrektorka Przedszkola w Karwinie-Fryszrtacie: „Ondrusz był moim nauczycielem. Odwiedziłam go bodajże w tym 1994 roku. I mówi: Tak by mi się chciało jeszcze, żeby ta książka wyszła po raz kolejny. Ale nie ma ilustratora, nie mam redaktora. No i ja tak mówię: A co gdyby nasze przedszkolaki to zilustrowały. Tak się uśmiechnął i mówi: To by był dobry pomysł.”

Organizacją i redakcją książki zajęła się pani Henryka Żabinska. W nowym wydaniu Godki śląskie ukauzały się nakładem Towarzystwa Nauczycieli Polskich w RC przy wsparciu finansowym czeskiego ministerstwa kultury, ale trzeba było mieć również własne pieniądze.

Elżbieta Gałuszka, emerytowana dyrektorka Przedszkola w Karwinie-Frysztacie: „No i z Henią żeśmy objechały Zaolzie - od Bogumina po Mosty po wszystkich gminach. Szkoły wykupiły książki jeszcze przedtem, niż one były. Smutne było, że pan Józef Ondrusz nie doczekał się tej książki, ale widział ilustracje, jeszcze mu zdążyłam przynieść cały ten arkusz z tymi ilustracjami. Więc on jeszcze te ilustracje widział, no a potem, niestety, książki nie dożył.”

Zmarł krótko po powrocie z odwiedzin swojej córki w Anglii. Spoczywa na cmentarzu ewangelickim w Stonawie. Gdy dwadzieścia lat później nakład się wyczerpał, panie ze Stonawy podjęły nową inicjatywę.

Elżbieta Gałuszka, emerytowana dyrektora Przedszkola w Karwinie-Frysztacie: „Z Henią znowu żeśmy postanowiły, że trzeba to wznowić. No i napisałyśmy projekt do Funduszu Rozwoju Zaolzia. I wtedy Kongres Polaków wydał tę książkę, to kolejne już wydanie.”

Mariola Mikula, współpracowniczka Biblioteki w Stonawie: „„W związku z tym, że współpracuję z Biblioteką tutaj w Stonawie, zaproponowałam taki temat: Śladami legend Józefa Ondrusza, ponieważ w jego Godkach śląskich, w Cudowym chlebie jest cała masa wspaniałych legend właśnie związanych ze Stonawą.”

Nahlásit chybu


Do ZŠ v Ostravě nastoupilo přes 3 tisíce prvňáčků, je to více než loni

Do ostravských základních škol nastoupilo více než tři tisíce prvňáčků, o 160 více než loni. První školní den prožili také v malé škole rodinného typu v Proskovicích. Nové žáky tam přivítal i primátor Jan Dohnal.

Přírodní rezervace Svinec u Nového Jičína patří k botanicky nejcennějším místům v kraji

Přírodní rezervace Svinec u Nového Jičína patří k botanicky nejcennějším místům v kraji. Aby zdejší louky s chráněnými vstavači nezarostly, pomáhá je udržovat tradiční pastva ovcí. Ta se sem vrací jako účinný nástroj ochrany přírody.

První školní den posadil děti do lavic, prvňáčků je v Novém Jičíně zhruba stejně jako loni

Dnes 12:20 | Nový Jičín | Petra Dorazilová

Žáci se vrátili do lavic. V Novém Jičíně začal nový školní rok poprvé i pro 244 prvňáčků v městských školách. Dalších 20 dětí dochází do první třídy soukromé školy Galaxie. S kamerou jsme se byli podívat, jak je vítali v Základní škole Komenského 68.

Mladík v Audi s čerstvým řidičákem jel v obci 143 km/h, v autě vezl další tři lidi

Dnes 9:06 | Celý MS kraj | Jiří Cileček

Řidičák měl teprve pár měsíců a rovnou o něj na nějakou dobu přijde. Teprve osmnáctiletý řidič v Audi uháněl obcí na Frýdecko-Místecku rychlostí 143 km/h. V autě vezl další tři lidi, z toho dva mladistvé.

V Návsí ukončili letošní žně tradičními dožínkami

Dnes 15:12 | Návsí | Libor Běčák

V zemědělských oblastech byly dožínky běžnou tradicí. Dnes už se konají jen v některých obcích. Patří mezi ně i Návsí na Jablunkovsku.

Do škol Ostravy-Jihu letos nastoupilo 950 prvňáčků

Dnes 11:30 | Ostrava-Jih | Andrea Holeszová

Léto skončilo a začátek září patří tradičně návratu dětí do škol. Pravděpodobně nejvýrazněji změnu pocítí novopečení školáci. Prvňáčky tradičně přišel přivítat i starosta obvodu, letos na Základní školu Emílie Lukášové a Klegova.

Frýdlantské školy přivítaly desítky nových prvňáků

Po letních prázdninách opět ožily frýdlantské školy. Asi nejvíce se těšily děti, které nastupovaly do první třídy. Přivítali je tam zástupci radnice a nechyběl ani program.

I 20 příjmů denně. Bartošovická záchranná stanice během léta praskala ve švech

Dnes 11:31 | Celý MS kraj | Andrea Holeszová

Záchranná stanice v Bartošovicích na Novojičínsku byla během léta pod obrovským náporem a přijímala rekordní množství zvířat, zejména mláďat. Hlavním důvodem byla extrémní horka a bouřky.

Mladí jachtaři závodili na Těrlické přehradě

Dnes 12:38 | Havířov | Bára Kelnerová

Na Těrlické přehradě se o víkendu závodilo v jachtingu. Mezi mladými závodníky nechyběly ani nadané děti z Havířova, které už sbírají zkušenosti a úspěchy nejen na domácích vodách, ale také v zahraničí.

Záchranář Mirek ve svém volnu zachránil čtrnáctiletého chlapce, který se topil v Ostravici

Včera 14:37 | Frýdek-Místek | Anna Břenková

Kolemjdoucí si všimli těla v Ostravici ve Frýdku-Místku. Z vody vytáhli čtrnáctiletého chlapce, který nedýchal. Naštěstí šel kolem záchranář Mirek, který měl zrovna volno. Okamžitě zahájil první pomoc, na kterou navázali přivolaní záchranáři. Nakonec se podařilo chlapce přivést zpátky k životu a po několika týdnech se osobně setkal se svým zachráncem.

FK Gascontrol zahájil sezonu a chce rozvíjet své zázemí

Dnes 13:47 | Havířov | Bára Kelnerová

FK Gascontrol Havířov vstoupil do nové sezony s posíleným kádrem a ambicí posunout se v tabulce výš. Klub zároveň dál rozvíjí početnou mládežnickou základnu a díky novému tréninkovému hřišti se zlepšily podmínky pro hráče i stav hlavní hrací plochy.

Havířovské slavnosti - dva dny plné zábavy a skvělé hudby

Dnes 13:36 | Havířov | Bára Kelnerová

Havířov se o prvním zářijovém víkendu opět zaplní hudbou. Návštěvníky Havířovských slavností čekají dva dny multižánrového programu s českými i zahraničními interprety a také bohatý doprovodný program pro děti i dospělé.

Mladí jachtaři závodili na Těrlické přehradě

Dnes 12:38 | Havířov | Bára Kelnerová

Na Těrlické přehradě se o víkendu závodilo v jachtingu. Mezi mladými závodníky nechyběly ani nadané děti z Havířova, které už sbírají zkušenosti a úspěchy nejen na domácích vodách, ale také v zahraničí.

V Karviné začal nový školní rok, prvňáčci obdrželi dárky od města

Dnes 10:10 | Karviná | Richard Kutěj

Také v Karviné začal školní rok. My jsme vyrazili nejen za prvňáčky na Základní školu Borovského.

V Karviné úspěšně pokračuje stavba inhalatoria a rekonstrukce koníren a mléčnice

Včera 12:24 | Karviná | Richard Kutěj

Stavba nového solankového inhalatoria v parku Boženy Němcové se dostává do jedné z nejzajímavějších fází. Na řadu přichází trnková výplň, po které bude v budoucnu stékat solanka. Postoupila také rekonstrukce přilehlých koníren a mléčnice.

Mořefest oslavil deset let trvání oblíbeného Karvinského moře

Včera 10:09 | Karviná | Richard Kutěj

Karvinské moře ožilo v sobotu Mořefestem, který letos připomněl deset let od oficiální kolaudace území. Návštěvníci si užili odpoledne plné aktivit pro děti i dospělé, sportu, hudby a tance.

Pamięć o J. Ondruszu w Stonawie wciąż żywa
Vydáno 15. července 2026 8:00, Stonava, Otýlie Tobolová
Uroczystość wspomnieniową z okazji 30. rocznicy śmierci Józefa Ondrusza, autora Godek śląskich zorganizowało koło PZKO w Stonawie, zapraszając chóry Stonawa i Lira Darków, wójta Tomáša Wawrzyka, wicewójta i senatora Andrzeja Febra i innych gości. Na Godkach śląskich wychowało się kilka generacji zaolzianskich Polaków.

Aleksandra Opioł, PZKO Stonawa: „W okresie okupacji Józef Ondrusz się ukrywał i w tym czasie zaczął spisywać godki, te opowiadania, które zasłyszał w dzieciństwie.”

Ondrusz był autorem ukazujących się w Zwrocie tzw. Żywych tekstów z ilustracjami Rudolfa Żebroka

Aleksandra Opioł, PZKO Stonawa: „Tam jest dużo tekstów, opowiedzianych przez mieszkańców Stonawy. Są naprawdę takie ciekawe, inspirujące, możemy się czasami dowiedzieć, jak to w tej Stonawie było dawniej.”

Dwa ostatnie wydania legend Ondrusza - Godkie śląski i Cudowny chleb - to zasługa dwu pań ze Stonawy - Henryki Żabinskiej i Elżbiety Gałuszki.

Elżbieta Gałuszka, emerytowana dyrektorka Przedszkola w Karwinie-Fryszrtacie: „Ondrusz był moim nauczycielem. Odwiedziłam go bodajże w tym 1994 roku. I mówi: Tak by mi się chciało jeszcze, żeby ta książka wyszła po raz kolejny. Ale nie ma ilustratora, nie mam redaktora. No i ja tak mówię: A co gdyby nasze przedszkolaki to zilustrowały. Tak się uśmiechnął i mówi: To by był dobry pomysł.”

Organizacją i redakcją książki zajęła się pani Henryka Żabinska. W nowym wydaniu Godki śląskie ukauzały się nakładem Towarzystwa Nauczycieli Polskich w RC przy wsparciu finansowym czeskiego ministerstwa kultury, ale trzeba było mieć również własne pieniądze.

Elżbieta Gałuszka, emerytowana dyrektorka Przedszkola w Karwinie-Frysztacie: „No i z Henią żeśmy objechały Zaolzie - od Bogumina po Mosty po wszystkich gminach. Szkoły wykupiły książki jeszcze przedtem, niż one były. Smutne było, że pan Józef Ondrusz nie doczekał się tej książki, ale widział ilustracje, jeszcze mu zdążyłam przynieść cały ten arkusz z tymi ilustracjami. Więc on jeszcze te ilustracje widział, no a potem, niestety, książki nie dożył.”

Zmarł krótko po powrocie z odwiedzin swojej córki w Anglii. Spoczywa na cmentarzu ewangelickim w Stonawie. Gdy dwadzieścia lat później nakład się wyczerpał, panie ze Stonawy podjęły nową inicjatywę.

Elżbieta Gałuszka, emerytowana dyrektora Przedszkola w Karwinie-Frysztacie: „Z Henią znowu żeśmy postanowiły, że trzeba to wznowić. No i napisałyśmy projekt do Funduszu Rozwoju Zaolzia. I wtedy Kongres Polaków wydał tę książkę, to kolejne już wydanie.”

Mariola Mikula, współpracowniczka Biblioteki w Stonawie: „„W związku z tym, że współpracuję z Biblioteką tutaj w Stonawie, zaproponowałam taki temat: Śladami legend Józefa Ondrusza, ponieważ w jego Godkach śląskich, w Cudowym chlebie jest cała masa wspaniałych legend właśnie związanych ze Stonawą.”

Zdroj: https://polar.cz/zpravy/karvinsko/stonava/11000055763/pamiec-o-j-ondruszu-w-stonawie-wciaz-zywa